VCUG هسته ای برای بررسی چگونگی جریان ادرار در مثانه و مجرای خروجی مثانه به کار می رود.

سیستویورتروگرام حین ادرار، تصویربرداری پزشکی هسته ای  است که در حین خالی کردن مثانه، انجام می شود.

در VCUG (Voiding Cysto-Urethrogram) موارد زیر بررسی می شود:

  • هرگونه ریفلاکس یا جریان معکوس ادرار
  • چگونگی تخلیه کامل مثانه

 رادیوداروهایی که در این اسکن هسته ای، استفاده می شود، به دقت آزمایش می شوند.

عوارض جانبی آنها بسیار کم است و کمتر از یک روز در بدن فرد بیمار، می مانند.

شما می توانید اطلاعات بیشتر در مورد این اسکن هسته ای را در ادامه و در سایت انجمن علمی پزشکی هسته ای ایران، بخوانید.

 

چرا نیاز به VCUG هسته ای است؟

به طور طبیعی کلیه ها مایعات هدر رفته یا همان ادرار را فیلتر می کنند. جریان ادرار از لوله های باریکی به نام حالب از کلیه به مثانه می رسند.

مثانه ادرار را نگه داری می کند و زمانی که نیاز به تخلیه مثانه می باشد:

  • ماهیچه اسفنکتر شل می شود
  • مثانه کمی منقبض می شود
  • ادرار را به بیرون از بدن هدایت می شود
  • به محض اینکه مثانه تخلیه می شود اسفنکتر جمع می شود
  • مثانه ریلکس می شود
  • مثانه شروع به پر شدن دوباره می کند.

در حالت طبیعی دریچه یک طرفه ای در محل اتصال حالب به مثانه جلوی برگشت ادرار را می گیرد.

اگر این دریچه به درستی عمل نکند؛ ادرار به داخل کلیه ها و حالب پس می زند و می تواند میکروبها را از مثانه به کلیه برده وسبب عفونت کلیه شود.

لازم به ذکر است عفونت کلیه بویژه در کودکان اگر سریع درمان نشود می تواند آسیبهای جبران ناپذیری به کلیه زده و حتی سبب از کار افتادن کلیه و یا ایجاد فشار خون شود.

اسکن vcug برای بررسی چگونگی جریان ادرار در مثانه و مجرای خروجی مثانه به کار می رود.

 

آمادگی های لازم قبل از انجام اسکن هسته ای

هیچ آمادگی خاصی برای این اسکن وجود ندارد.

اگر بیمار کودک است، می توانید همراه او با رعایت پروتکل های ایمنی، در زمان اسکن در اتاق باشید.

چگونگی انجام VCUG هسته ای

حدود حجم مثانه بیمار برحسب میلی لیتر طبق فرمول زیر به دست می آید:

حجم مثانه =(سن بیمار بر حسب سال + ۲ ) * ۳۰cc

انتهای زمان پر شدن مثانه معمولا به صورت زیر تعیین می شود:

  • به وسیله رسیدن به حجم مناسب برحسب سن بیمار
  • به وسیله قطع جریان مایع از بطری ( اثر فشار برگشتی back pressure effect)

مراحل انجام اسکن:

  1. این اسکن به طور متوسط ​​۳۰ تا ۴۵ دقیقه طول می کشد.
  2. بیمار در حالت “قورباغه” یا “موقعیت پروانه” دراز می کشد.
  3. ناحیه مجرای ادرار با پنبه ای آغشته به یک ماده پاک کننده بر پایه ید، پاک می شود.
  4. یک لوله کوچک یا کاتتر در مثانه قرار می گیرد.
  5. کاتتر به یک بطری نمک مخلوط با رادیودارو متصل خواهد شد.
  6. در حین پر شدن مثانه عکس گرفته می شود.
  7. از بیمار خواسته می شود تا سرم نمکی را در خود نگه دارد، حتی اگر میل به ادرار کردن دارد.
  8. هنگامی که مثانه پر شد، بیمار باید در حالی که هنوز روی میز است ادرار کند.
  9. هنگام ادرار کردن، عکس های بعدی ثبت می شوند.
  10. هنگامی که مثانه خالی شد، کاتتر خارج می شود.

منبع: chop.edu