سینتی‌گرافی ترانزیت مری در میان روش‌های مختلف که به تشخیص دستگاه گوارش فوقانی اختصاص داده شده است،  از اهمیت زیادی برخوردار است.

این روش اسکن هسته ای یک تکنیک، آسان و قابل تحمل است که از مقدار ایمنی رادیودارو برای تشخیص بیماری استفاده می شود.

می توانید اطلاعات بیشتر در مورد این نوع اسکن تشخیصی را در ادامه و در سایت انجمن علمی پزشکی هسته ای ایران، بخوانید.

چه موقعی نیاز به سینتی‌گرافی ترانزیت مری است؟

اختلالات حرکتی مری علاوه بر ایجاد درد قفسه سینه، ممکن است منجر به بازگشت محتویات معده به مری شود و حتی باعث ورود آن به مجاری تنفسی گردد.

اسکن ترانزیت مری در نشان دادن اختلالات حرکتی مری نقش بسیار مهمی دارد.

از محاسن این اسکن در مقایسه با سایر روش ها، سهولت انجام و تشعشع بسیار اندک به بیمار می باشد.

یکی دیگر از مواردی که با اسکن مری، مورد شناسایی قرار می گیرد، بیماری اسکلروز سیستمیک (SSc) است.

جهت انجام این اسکن نیاز به ناشتایی از شب قبل و عدم مصرف داروهای تأثیر گذار بر حرکت مری می باشد.

انجام اسکن ساده است و تصویربرداری معمولاً بعد از مصرف ۱۰ سی سی آب حاوی ماده رادیو اکتیو، آغاز می شود.

بیماری اسکلروز سیستمیک (SSc)

 یک بیماری نادر بافت همبند با علت ناشناخته است که علائم بارز آن فیبروز پیشرونده و میکروآنژیوپاتی است.

این شرایط منجر به ضخیم شدن پوست و همچنین اختلال در عملکرد چندین اندام داخلی می شود.

درگیری دستگاه گوارش (GI)، عمدتاً مری، در حدود ۹۰٪ بیماران مشاهده می شود و مشکلات در بلع می تواند اولین تظاهرات SSc باشد.

از آنجایی که اختلال حرکتی مری در بیماران SSc شایع است، انجام اسکن هسته ای و تشخیص مطمئن آن برای نظارت بر پیشرفت بیماری ضروری است. 

اختلال حرکت و آسیب ساختاری دستگاه گوارش به طور معمول به صورت های زیر ظاهر می شود:

  • دیسفاژی
  • برگشت خون
  • نفخ
  • سوزش سر دل
  • در موارد شدید آسپیراسیون محتویات گوارشی
  • انسداد روده
  • سندرم سوء جذب 

 

سینتی گرافی ترانزیت مری

 

نحوه انجام سینتی گرافی ترانزیت مری

سینتی گرافی مری برای بررسی تحرک و سرعت پریستالیس طراحی شده است.

بیمار باید حداقل ۴ ساعت قبل از آزمایش ناشتا باشد و این سینتی گرافی شامل بلعیدن مقدار کمی از رادیو ردیاب (معمولاً مایع با برچسب تکنسیوم ۹۹ متر) می باشد.

سپس گرفتن فوری تصویر توسط دوربین گاما است که تصاویر در دو مرحله ثبت می شوند.

مطالعه پویا شامل گرفتن یک تصویر از مری در هر ۰٫۵ ثانیه به مدت ۲ تا ۳ دقیقه است.

پس از ۲ دقیقه دیگر، تصویر ایستا از مری و قسمت فوقانی معده برای تشخیص رکود دیررس رادیو ردیاب در مری به دست می آید.

تجزیه و تحلیل تصاویر در فاز دینامیک به کمک رایانه، مبنای ارزیابی کیفی و عینی تحرک مری و پریستالسیس است.

دستگاه گوارش فوقانی به چهار ناحیه مورد نظر (ROI) تقسیم می شود که مربوط به قسمت فوقانی، میانی و تحتانی مری و قسمت فوقانی معده است.

از این ROI، منحنی‌های فعالیت زمان ایجاد می‌شوند که نشان می‌دهد رادیو ردیاب با چه سرعتی در بخش‌های متوالی دستگاه گوارش فوقانی حرکت می‌کند.

زمان عبور از مری (ETT) و زمان تخلیه مری (EET) پارامترهای مفید و قابل تکراری هستند که می توانند از روی منحنی های زمان فعالیت محاسبه شوند.

مطالعه ترانزیت مری به طور معمول در وضعیت خوابیده به پشت انجام می شود تا اثر گرانش بر روی بولوس رادیواکتیو از بین برود. 

مزایای سینتی گرافی ترانزیت مری

  •  ارزیابی کیفی دقیق عملکرد مری
  • مدت زمان کوتاه انجام اسکن
  • ایمنی و پذیرش بالای بیمار
  • دوز تابشی که در طول سینتی گرافیجذب می شود، چندین برابر کمتر از مطالعه بلع باریم است 

سینتی گرافی ترانزیت مری یک روش حساس، خاص، ایمن و قابل تحمل است.

علیرغم اینکه نمی تواند جایگزین آندوسکوپی یا مطالعه بلع باریم در تشخیص ناهنجاری های مورفولوژیکی شود، روشی آسان و کارآمد برای ارزیابی عملکردی است.

در SSc، سینتی گرافی مری یک ابزار غربالگری جذاب در تشخیص اولیه و یک روش ساده و قابل تکرار برای نظارت بر پیشرفت بیماری است.

منبع: termedia