اسکن هسته ای استخوان برای تشخیص نوروبلاستوما، موضوعی است که در این گزارش موردی می خواهیم مورد بحث و بررسی قرار دهیم.

اسکن استخوان (Bone Scan) یک آزمایش تصویربرداری در پزشکی هسته‌ای است که به تشخیص و پیگیری درمان انواع مختلفی از بیماری های استخوان کمک می کند.

این تصویربرداری ویژه، یک فرایند پرتو شناسی است که با هدف شناسایی نواحی دچار تغییرات فیزیکی و شیمیایی درون استخوان به کار می رود.

می توانید اطلاعات بیشتر در مورد این گزارش موردی را در ادامه و در سایت انجمن علمی پزشکی هسته ای ایران، بخوانید.

 

گزارش موردی اسکن هسته ای استخوان

تشخیص: نوروبلاستوما (Neuroblastoma)

یکی از شایعترین تومورهای بدخیم دوران کودکی است که در کلیه ایجاد می شود.

بیش‌ترین احتمال بروز آن در کودکان زیر دو سال است.

تاریخچه مختصر:

دختر ۸ ماهه با ناتوانی در رشد و چرخش چشم

شرح حال کامل گزارش موردی اسکن هسته ای استخوان

تاریخچه کامل:

دختر ۸ ماهه با تأخیر رشدی، ویژگی‌های بدشکلی، اسپاسم نوزادی (با دوره‌های سفتی و چرخش چشم) و عدم رشد.

معلوم شد که نوزاد توده شکمی دارد.

بررسی های بیشتر حذف کروموزوم ۱p36 را نشان داد.

رادیوداروی مورد استفاده:

۲٫۷ mCi methylene diphosphonate, IV

نتایج آزمایش اسکن هسته ای استخوان:

سینتی گرافی استخوان: فعالیت خارج استخوانی شکم. شواهدی از متاستازهای استخوانی وجود ندارد.

ام آر آی شکم (همان روز): توده بزرگ میانی شکمی که از غده فوق کلیوی راست منشاء می گیرد.

توده عروق (شامل آئورت، بزرگ‌سیاهرگ زیرین، ورید پورتال، محور سلیاک، SMA و کلیه ها) را در بر می گیرد.

تصاویر اسکن هسته ای

اسکن هسته ای استخوان (گزارش موردی)

 

بحث گزارش موردی اسکن هسته ای استخوان

نوروبلاستوما، در برخی از فرم های بسیار اولیه سلول های عصبی و اغلب در رویان یا جنین شروع می شود.

نوروبلاستوما ۸ تا ۱۰ درصد از تمام تومورهای دوران کودکی را تشکیل می دهد و شیوع تقریباً ۸ در میلیون در سال در کودکان زیر ۱۵ سال دارد.

بیش از ۹۵ درصد قبل از ۱۰ سالگی رخ می دهد. تومورها دارای الگوهای تمایز مشابه با تمایز عصبی طبیعی هستند.

تومورهای نوروبلاستیک بیشترین میزان پسرفت خود به خودی را در بین تمام تومورهای انسانی نشان می دهند.

آنها زمانی که به عنوان بیماری ظاهر می شوند، پیش آگهی بسیار ضعیفی دارند. دو فرضیه در مورد تمایز پاتولوژیک تومورهای نوروبلاستیک وجود دارد:

  1. در یکی، تصور می شود که تومور با گذشت زمان از شکل نسبتاً خوش خیم به شکل بدخیم تر پیشرفت می کند.
  2. در فرضیه دیگر، تصور می شود که تومور از ابتدا دارای ویژگی ثابتی است و با گذشت زمان تغییر نمی کند.

اگر اولی درست باشد، برنامه های غربالگری طراحی شده برای تشخیص تومورهای نوروبلاستیک در حالی که هنوز به شکل نسبتاً خوش خیم هستند، باید منجر به کاهش میزان مرگ و میر شود.

چندین مطالعه در کشورهایی مانند ژاپن و کانادا انجام شد که به فرضیه دوم اعتبار می‌دهد.

سیستم مرحله بندی بین المللی برای نوروبلاستوما

در INSS، مراحل بیماری نوروبلاستوما به صورت زیر خواهد بود:

  • مرحله ۱: جراحی با موفقیت قادر به حذف کل تومور خواهد بود. در این وضعیت غدد لنفاوی موضعی سرطانی نیستند، اما ممکن است به تومور متصل باشند.
  • مرحله ۲ A: جراحی قادر به حذف کل تومور نیست اما در این وضعیت تومور گسترش نیافته و غدد لنفاوی اطراف نیز سرطانی نیستند.
  • مرحله ۲ B: مشخص نیست که جراحی قادر به حذف کل تومور باشد. در این وضعیت نیز تومور گسترش نیافته اما غدد لنفاوی اطراف سرطانی هستند.
  • مرحله ۳: جراحی قادر به از بین بردن تومور نبوده و سرطان به غدد لنفاوی مجاور یا سایر نواحی نزدیک به تومور گسترش یافته است. در این وضعیت سرطان به سایر قسمت های بدن گسترش نیافته است.
  • مرحله ۴: تومور در بخشی هایی از بدن و دور از محل اصلی خود به غدد لنفاوی یا استخوان، مغز استخوان، کبد، پوست و سایر اندام های گسترش یافته است.
  • مرحله ۴ S: تومور در محل خود باقی مانده اما در کودکان زیر ۱ سال به کبد، پوست و یا مغز استخوان گسترش خواهد یافت. معمولا کمتر از ۱۰% از سلول های مغز استخوان سرطان را نشان می دهند.

 

روند درمانی این گزارش موردی

بیمار تحت بیوپسی لاپاراسکوپی توده قرار گرفت که نوروبلاستوما (درجه III) را نشان داد.

بررسی های بیشتر حذف کروموزوم ۱p36 را نشان داد (حذف از بازوی کوتاه کروموزوم ۱ با نوروبلاستوما همراه است).

بیمار تحت شیمی درمانی (سیتوکسان) قرار گرفت.

پیگیری توموگرافی کامپیوتری سه ماه بعد تغییر قابل توجهی در اندازه تومور نشان نداد.

کلسیفیکاسیون در داخل تومور آشکار است.

منبع:gamma