اسکن هسته ای کلیه تصویر برداری پزشکی هسته ای با استفاده از مواد رادیواکتیو به منظور بررسی کلیه ها و عملکرد آن ها می باشد.

در این اسکن، ماده رادیواکتیو یا همان رادیودارو، به داخل رگ تزریق و اشعه گاما آزاد می شود و توسط دوربین گاما این اشعه شناسایی می شود.

کار دوربین گاما، اسکن تمامی قسمت های کلیه است که این تصاویر بر روی کامپیوتر دیده می شوند.

اسکن هسته ای، جزئیات دقیقی از ساختار و عملکرد کلیه ها را در اختیار پزشک قرار می دهد. به همین خاطر، هر گونه اختلال و ناهنجاری ساختاری و عملکردی، قابل تشخیص خواهد بود.

اسکن کلیه، امکان تشخیص هر گونه مشکل کلیوی را در مراحل اولیه و بدون نیاز به انجام جراحی و یا روش های تهاجمی، فراهم می کند.

 

اسکن کلیه برای چه مواردی انجام می شود؟

  • بررسی عملکرد کلیه ها
  • تشخیص و بررسی کاهش جریان خون به کلیه ها
  • شناسایی تومور و یا کیست
  • تعیین میزان موفقیت درمان های کلیوی
  • تشخیص پیلونفریت (عفونت کلیه ها) و عوارض آن بر بافت کلیه
  • بررسی عوارض تخریبی سایر بیماریها بر روی کلیه ها
  • تعیین میزان موفقیت پیوند کلیه
  • ارزیابی دقیق تر هنگامی که یکی از کلیه ها در سونوگرافی مشاهده نشده است
  • بررسی دقیق تر هنگامی که یک یا هر دو کلیه در سونوگرافی کوچک گزارش شده است
  • تعیین درصد کارآیی هر یک از کلیه ها به تفکیک، نسبت به مجموع عملکرد هردو کلیه
  • بررسی عملکرد کلیه پیوندی
  • بررسی کلیه هایی که در محل طبیعی خود قرار ندارند
  • اسکن کلیه کودکان برای تشخیص رفلاکس ادراری

 

آمادگی های لازم جهت انجام اسکن هسته ای کلیه

  • بیمار می تواند رژیم غذایی همیشگی خود را داشته باشد مگر اینکه کودک باشد و نیاز به بیهوشی
  • بیمار باید مصرف هر گونه دارو (شیمیایی و گیاهی) و یا مکمل را به پزشک خود اطلاع دهد.
  • اسکن هسته ای برای بانوان باردار انجام نمی شود مگر با صلاحدید پزشک معالج و متخصص پزشکی هسته ای
  • اگر شیرده هستید، به پزشک اطلاع دهید.
  • اگر اسکن به دلیل فشار خون بالای ثانویه به بیماری کلیوی یا تنگی شریان کلیوی انجام شود، برخی از داروهای فشار خون باید 4 تا 7 روز قبل از انجام اسکن قطع شوند.
  • قبل از اسکن، آب زیادی بنوشید.

 

اسکن هسته ای کلیه

 

اسکن کلیه به چه صورت انجام می شود؟

این اسکن بصورت سرپایی و یک روزه انجام می شود و نیازی به  بستری شدن در بیمارستان نیست.

بسته به علت انجام اسکن، چیزی در حدود چهل پنج دقیقه تا سه ساعت طول خواهد کشید.

هرگونه وسیله مانند زیور آلات که با اسکن تداخل پیدامی کنند، باید درآورده شوند.

ابتدا با تزریق وریدی در ناحیه دست و یا بازو، ماده رادیواکتیو وارد رگ ها می شود.

سپس 1.5 الی 4 ساعت بعد از تزریق، تصویربرداری انجام می شود که شامل چندین تصویر از زوایای مختلف می باشد.

بیمار حین انجام اسکن، نباید هیچ گونه حرکت و تکانی داشته باشد.

در صورتی که فردی به دلیل فشار خون بالا باید این اسکن را انجام دهد، بهتر است داروهای فشار خون به نام مهار کننده آنزیم آنژیوتانسین را قبل اسکن، مصرف کند.

اگر هدف بررسی انسداد کلیه ها است، اصولا داروهای ادرار آور قبل از اسکن تجویز می شود.

در صورتی که نیاز به تخلیه ادرار برای انجام اسکن باشد، کاتتر و لوله طریف و نرمی به بیمار وصل خواهد شد.

 

نتیجه اسکن کلیه

شکل و اندازه کلیه بر نتیجه تست تاثیر می گذارند. در صورتی که کلیه از لحاظ ساختاری دارای ناهنجاری هایی باشد، احتمال بروز نتایج کاذب وجود دارد.

از آن جایی که امکان افتراق کیست و تومور با اسکن کلیه وجود ندارد، تست های تشخیصی بیشتری نیاز است.

 

فیلم اسکن هسته ای کلیه (DMSA SCAN)

 

 

منبع فیلم: youtube